တောင်သူလယ်သမားတွေရဲ့ အဓိက အသက်သွေးကြောဖြစ်တဲ့ မြေယာနှင့်ပတ်သက်ပြီးတော့ လယ်ယာမြေဥပဒေကို စေတနာ အပြည့်အဝနှင့် ဘယ်ခေတ်ကမှ မရရှိနိုင်တဲ့ အကျိုးရလဒ်အခွင့်အရေးများ ထည့်သွင်းပြီး ပြဋ္ဌာန်းထား ခဲ့ပါတယ်။ သို့သော်လည်းပဲ ဒီပြဋ္ဌာန်းထားချက်တွေကို အကျိုးရလဒ်အခွင့်အရေးများကို လယ်သမား များခံစားနိုင်ဖို့ကတော့ လယ်သမားများကိုယ်တိုင်က လက်ရှိ အသုံးချခွင့်ရထားတဲ့ မြေယာလုပ်ပိုင်ခွင့် ကို အသုံးချခွင့်ရတဲ့မြေယာကို လက်ရှိဥပဒေနှင့် အတည်ပြုပြီးတဲ့ဥပဒေအရ မှတ်ပုံတင်ကြမှသာလျှင် ဒီအကျိုးရလဒ်တွေကို ခံစားရမှာဖြစ်ပါတယ်။ ဒီဟာကို ကျွန်တော်တို့ လယ်ယာမြေနည်းဥပဒေ အထွေထွေအခန်း (၁၃)မှာ အတိအလင်းပြဋ္ဌာန်းထားပါတယ်။ အခန်း (၁၃) အထွေထွေပုဒ်မ ၁၁၄ မှာ လယ်ယာမြေအသုံးပြုခွင့်ရရှိထားသူသည် လယ်ယာမြေလုပ်ပိုင်ခွင့်လက်မှတ်ရရှိရန် လျှောက်ထား ခြင်းမရှိပါက လယ်ယာမြေလုပ်ပိုင်ခွင့်ရရှိသူအဖြစ် သတ်မှတ်ခြင်းမခံရသည့်အတွက် လယ်ယာမြေ လုပ်ပိုင်ခွင့်ရရှိသူ၏ အခွင့်အရေးကို ရပိုင်ခွင့်မရှိစေရလို့ အတိအလင်းပြဋ္ဌာန်းထားပြီး ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့်မို့လို့ ကျွန်တော်တို့က စေတနာနဲ့ လယ်ယာမြေဥပဒေကို ပြဋ္ဌာန်းပေးသော်လည်း သက်ဆိုင်ရာ တောင်သူလယ်သမားများက ဗဟုသုတအသိအမြင်နည်း၍လည်းဖြစ်စေ၊ ပေါ့လျှော့ မှုကြောင့်လည်းဖြစ်စေ သတ်မှတ်တဲ့ကာလအတွင်းမှာ လယ်ယာမြေလုပ်ပိုင်ခွင့်မှတ်ပုံမတင်လိုက်ဘူး ဆိုရင် လယ်ယာမြေလုပ်ပိုင်ခွင့်ပါ ဆုံးရှုံးသွားနိုင်တဲ့အနေအထားရှိပါတယ်။ ဒါကြောင့်မို့လို့ လယ်ယာ စိုက်ပျိုးရေးနှင့် ဆည်မြောင်းဝန်ကြီးဌာနက ဇန်နဝါရီလ ၁ ရက်နေ့ကနေပြီးတော့ မတ်လ ၃၁ ရက်နေ့ အပြီး ဆောင်ရွက်မယ်လို့ ဖြေကြားသွားခဲ့တဲ့အပေါ်မှာ ကျွန်တော့်အနေနဲ့ လယ်သမားများ နစ်နာမှာကို စိုးရိမ်ပြီးတော့ ဒီမေးခွန်းကို မေးခြင်းဖြစ်ပါတယ်။ တကယ်တော့ စေတနာနဲ့လုပ်ပေးသော်လည်း၊ ပြဋ္ဌာန်းပေးသော်လည်း အချိန်ကန့်သတ်ချက်အရ အကြောင်းအမျိုးမျိုးကြောင့်များ လယ်ယာမြေ မှတ်ပုံမတင်မိခဲ့ရင် ပြဋ္ဌာန်းထားတဲ့ ပုဒ်မ ၁၁၄ အရ လယ်ယာမြေဆုံးရှုံးသွားနိုင်သည့်အဆင့်ထိအောင် ခံစားသွားနိုင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့်မို့လို့ ကျွန်တော့်အနေနဲ့ လယ်ယာမြေဥပဒေအရ အကျိုးခံစားခွင့် တွေကိုလည်း လယ်သမားတွေက သိရှိပြီးတော့ ငါတို့သည် ငါတို့ရဲ့ လက်ရှိလုပ်ကိုင်နေတဲ့ လယ်ယာ မြေလုပ်ပိုင်ခွင့်ကို နောက်အတည်ပြုထားတဲ့ဥပဒေအရ အကျိုးခံစားခွင့်များရရှိရေးအတွက် မှတ်ပုံတင် ရမှာပါလား။ မှတ်ပုံတင်မှသာလျှင် ငါတို့ရဲ့ လယ်ယာမြေအကျိုးခံစားခွင့်ဖြစ်တဲ့ ပုဒ်မ ၉ မှာ ဖော်ပြထားတဲ့ ရောင်းခြင်း၊ ပေါင်ခြင်း၊ လွှဲပြောင်းခြင်းစသည်ဖြင့် ပုဒ်မ ၁၃ မှာ ဖော်ပြထားတဲ့ ပြဿနာ ဖြစ်ရင် ရှင်းလင်းပိုင်ခွင့်၊ ပုဒ်မ ၂၆ မှာ ဖော်ပြထားတဲ့ နစ်နာကြေးများရပိုင်ခွင့်စတဲ့ ပိုင်ခွင့်တွေ ရမှာပါ လားဆိုတာ အသိရှိဖို့လိုပါတယ်။ ဒါတွေကို သက်ဆိုင်ရာအဖွဲ့အစည်းတွေက အသိပေးစည်းရုံးဆော် သြပြောဆိုသင့်မယ်လို့ ကျွန်တော့်အနေနဲ့ ခံယူပါတယ်။ ဒါကြောင့်မို့လို့ လယ်ယာမြေမှတ်ပုံတင်တဲ့၊ မှတ်ပုံတင်ခွင့်ပြုတဲ့ အချိန်ကာလအတွင်းမှာ အကြောင်းအမျိုးမျိုးကြောင့် လယ်ယာမြေမှတ်ပုံတင်ခြင်း မကျန်ရစ်အောင် ကျွန်တော်တို့ ဆောင်ရွက်သင့်တယ်လို့ မြင်တဲ့အတွက် အောက်ပါမေးခွန်း ၂ ခုကို မေးမြန်းလိုပါတယ်။ (၁) ကတော့ ပြဋ္ဌာန်းပြီးတဲ့ လယ်ယာမြေ ဥပဒေ၊ နည်းဥပဒေများအရ တောင်သူ လယ်သမားများက မိမိတို့လက်ရှိလယ်ယာမြေများကို လယ်ယာမြေလုပ်ပိုင်ခွင့်လက်မှတ်ရရှိရေး အတွက် သက်ဆိုင်ရာကျေးရွာအုပ်ချုပ်ရေးမှူးရုံးမှတစ်ဆင့် အခမဲ့လျှောက်လွှာပုံစံ (၁) ကို ရယူ လျှောက်ထားကြရန်လိုကြောင်း ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့်သိရှိရေးကို အဆောတလျင် အသိပေးနှိုးဆော်မည့် အစီအစဉ်များ ဆောင်ရွက်ရန် အစီအစဉ်ရှိ၊ မရှိ။ (၂) ၂၀၁၃ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၃၁ ရက်နေ့ထိ အကြောင်းအမျိုးမျိုးကြောင့် လယ်ယာမြေမှတ်ပုံတင်လျှောက်ထားနိုင်ခြင်းမရှိသော တောင်သူများအား လယ်ယာမြေမှတ်ပုံတင် လျှောက်ထားနိုင်ရေးကို မည်သို့ဆက်လက်စီမံဆောင်ရွက်ပေးသွားမည့် အစီအမံများချမှတ်ထားခြင်းရှိ/မရှိ သိရှိလိုပါကြောင်း မေးမြန်းပါသည်။