ပထမဦးဆုံးအကြိမ် တိုင်ရင်းမီဒီယာညီလာခံကို မော်လမြိုင်မြို့တွင် ၂၀၁၃ ခုနှစ်က ကျင်းပခဲ့ပါကြောင်း၊ နှစ်စဉ်ဆက်တိုက် ချင်းပြည်နယ် (ဟားခါး)၊ ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်ကြီး)၊ ရခိုင် ပြည်နယ် (မြောက်ဦး)၊ ကယားပြည်နယ် (လွိုင်ကော်) တို့တွင် ကျင်းပလာခဲ့ပြီး ဆဋ္ဌမအကြိမ် ညီလာခံကို ကရင်ပြည်နယ် (ဘားအံ) တွင် ၂၇-၄-၂၀၁၈ ရက်နေ့မှ ၂၉ ရက်နေ့အထိ ကျင်းပခဲ့ပါကြောင်း၊ ၂၀၁၉ ခုနှစ် လာမည့်ညီလာခံကို ကချင်ပြည်နယ်မြစ်ကြီးနားမြို့တွင် ကျင်းပမည် ဖြစ်ပါကြောင်း၊ ဘားအံညီလာခံကို ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး၊ တိုင်းရင်းသား လူမျိုးများရေးရာဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးနှင့် ကရင်ပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ်တို့လည်း တက်ရောက်မိန့်ခွန်း ပြောခဲ့ပါကြောင်း၊ ညီလာခံတွင် တိုင်းရင်းသားပေါင်းစုံ မီဒီယာသမားများ၊ ပြည်တွင်း/ပ မြန်မာ့မီဒီယာများ၊ အလှူရှင်အဖွဲ့ကိုယ်စားလှယ်များ တက်ရောက်ခဲ့ကြပါသည်။ ညီလာခံ၏ဆောင်ပုဒ်က တိုင်းရင်းမီဒီယာ ရေရှည်တည်တံ့ရေးနှင့် မီဒီယာအသင်းမြှင့်တင်ရေး ဖြစ်ပါကြောင်း၊ ထိုညီလာခံတွင် တိုင်းရင်းမီဒီယာများ ရင်ဆိုင်နေရသည့် အခက်အခဲနှင့် စိန်ခေါ်မှုများကို ရိုသားပွင့်လင်းစွာ ဆွေးနွေးခဲ့ကြပါကြောင်း၊ ပထမအကြိမ် မော်လမြိုင်ညီလာခံတွင် တိုင်းရင်းသား မီဒီယာအဖွဲ့များသည် နယ်စပ်ဒေသနှင့် တစ်ဖက်နိုင်ငံတွင် ရှိနေကြပါကြောင်း၊ ယခု ပွင့်လင်းလာသည်နှင့်အတူ မိခင်နယ်မြေကို ပြန်ရောက်ပြီး ဒေသအရေး၊ တိုင်းရင်းသားအရေး၊ ပြည်ထောင်စုအရေးများကို အခက်အခဲမျိုးစုံကြားက ကိုယ်စွမ်းရှိသမျှ လုပ်ဆောင်နေကြပါကြောင်း၊ တိုင်းရင်းမီဒီယာ ရေရှည်တည်တံ့ရေးဆိုသည်မှာ ဖွံ့ဖြိုးမှုနောက်ကျသည့် တိုင်းရင်းသား ဒေသများအတွက် အလွန်ကြီးမားသည့် စိန်ခေါ်မှုဖြစ်ပါကြောင်း၊ မိမိတို့၏ဘာသာစကား၊ စာပေ၊ ယဉ်ကျေးမှု၊ Identity ကို ပင်ပန်းကြီးစွာ ထိန်းသိမ်းတည်ဆောက် နေရသည်လည်း ဖြစ်ပါကြောင်း၊ ကိုယ်ထူကိုယ်ထ၊ ကိုယ့်အားကိုယ်ကိုးဆိုသော်လည်း ရေရှည်တည်တံ့ရန် အခက်အခဲအများကြီး ရှိပါကြောင်း၊ နိုင်ငံတကာအဖွဲ့အစည်းများဆီက ပံ့ပိုးကူညီမှုသည် နေရာတိုင်းမကောင်းပါကြောင်း၊ နိုင်ငံရေးရှုပ်ထွေးချိန်ကာလများတွင် စေတနာသန့်သန့်နှင့် ကူညီသည်ဆိုသော်လည်း နိုင်ငံရေးအရ အသုံးချ အမြတ်ထုတ်ခြင်းများ ဖြစ်သွားနိုင်ပါကြောင်း၊ တိုင်းရင်းသားများအတွက် ပုံနှိပ်မီဒီယာသတင်း ဂျာနယ်ထုတ်ဝေခြင်း၊ အသံလွှင့်မီဒီယာ ဒေသန္တရ FM လွှင့်ခြင်းဆိုသည်မှာ ငွေကြေးနှင့်နည်းပညာ အခက်အခဲရှိပြီး FM ဥပဒေကလည်း ရှိသေးပါကြောင်း၊ တိုင်းရင်းသားများအတွက် မီဒီယာဆိုသည်မှာ မရှိမဖြစ်အရာ ဖြစ်ပါကြောင်း၊ ပြည်ထောင်စုထဲတွင် စုပေါင်းနေထိုင်သူများ ဖြစ်သည့်အတွက် တန်းတူ သွေးစည်းချစ်ကြည်သော ဖွံ့ဖြိုးသည့်ဖက်ဒရယ် ပြည်ထောင်စုသည် မိမိတို့၏အိပ်မက် ဖြစ်ပါကြောင်း၊ ဗမာမီဒီယာ၊ ရှမ်းမီဒီယာ၊ ရခိုင်မီဒီယာ၊ ချင်းမီဒီယာ လူမျိုးပေါင်းစုံမီဒီယာများသည် ပြည်ထောင်စု ပန်းဥယျာဉ်ထဲတွင် ရောင်စုံဖူးပွင့်သင်းပျံ့နေရန်လည်း လိုပါကြောင်း၊ ရှမ်းမီဒီယာနှင့်အတူ ပအိုဝ်း၊ ပလောင်မီဒီယာ၊ ရခိုင်မီဒီယာနှင့်အတူ မြို၊ ခမီး၊ ဒိုင်းနက်၊ သက်မီဒီယာများ ဖူးပွင့်နေရပါမည်။ အရည်အချင်းပြည့်ဝသည့် ပင်လုံစိတ်ဓာတ်ကို ရင်ဝယ်ကိန်းအောင်းနေသည့် မီဒီယာမျိုးဆက်များ စနစ်တကျ ပေါ်ထွန်းလာရန်လည်း လိုအပ်လျက်ရှိပါကြောင်း၊ ၎င်းတို့သည် ဖက်ဒရယ်ခရီးသည်များ၊ ဖက်ဒရယ်သားကောင်းရတနာများ ဖြစ်ပါလိမ့်မည်။ နိုင်ငံတော်အနေနှင့် အထူးသဖြင့် တိုင်းရင်းလူမျိုးများ ရေးရာဝန်ကြီးဌာနနှင့် ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာနတို့အနေဖြင့် ဖက်ဒရယ် ပြည်ထောင်စု တည်ဆောက်ရေးဆိုင်ရာ တာဝန်တစ်ရပ်အနေနှင့် အလေးအနက်ထားရန် အကြံပေးလိုပါကြောင်း၊ တိုင်းရင်းမီဒီယာများကို ပံ့ပိုးကူညီရန် အဘက်ဘက်က လိုအပ်သကဲ့သို့ ကူညီရန်အတွက်လည်း လိုအပ်ပါကြောင်း၊ ခေတ်မီသည့် တိုင်းရင်းသားမီဒီယာ ကောလိပ်တစ်ခု ဖွင့်ရန်လည်း လိုပါကြောင်း၊ ထို့ကြောင့် တိုင်းရင်းသားမီဒီယာကောလိပ် ဖွင့်လှစ်ပေးရန် အစီအစဉ် ရှိ/မရှိ သိရှိလိုပါကြောင်း မေးမြန်းပါသည်။